 1. ธรรมมีอุปการะมาก 2 อย่าง1. สติ ความระลึกได้
2. สัมปชัญญะ ความรู้ตัว | 2. ธรรมคุ้มครองโลก 2 อย่่าง1. หิริ ความละอายแก่ใจ
2. โอตตัปปะ ความเกรงกลัว | 3. ธรรมอันทำให้งาม 2 อย่าง1. ขันติ
2. โสรัจจะ |
|---|
4. บุคคลหาได้ยาก 2 จำพวก1. บุพพการี ผู้ทำอุปการะก่อน
2. กตัญญูกตเวที ผู้คุณแล้ว ตอบแทน |
|---|
 1. คุณของพระรัตนตรัย ๓1. คุณพระพุทธเจ้า
2. คุณพระธรรมคำสอน
3. คุณพระสงฆ์ผู้ปฏิบัติดีปฏิบัติชอบ | 2. โอวาทของพระพุทธเจ้า ๓ อย่าง1. ไม่ทำความชั่วทั้งปวง
2. ทำความดีให้ถึงพร้อม
3. ทำจิตของตนให้ผ่องใส | 3. อาการที่พระพุทธเจ้าทรงสั่งสอน ๓ อย่าง1. อธิศีลสิกขา -การฝึกในศีล
2. อธิจิตตสิกขา-การฝึกในจิต
3. อธิปัญญาสิกขา-การฝึกในปัญญา |
|---|
4. อกุศลมูล ๓1. โลภะ - ความโลภ
2. โทสะ - ความโกรธ
3. โมหะ -ความหลง | 5. กุศลมูล ๓1. อโลภะ - ความไม่โลภ
2. อโทสะ - ความไม่โกรธ
3. อโมหะ - ควา มไม่หลง | 6. สามัญญลักษณ์ ๓1. อนิจจตา - ความไม่เที่ยง
2. ทุกขตา - ทนอยู่ในสภาพเดิมไม่ได้
3. อนัตตตา - ความไม่ใช่ตัวตนที่แท้จริง |
|---|
7. บุญกิริยาวัตถุ ๓1. ทานมัย - บุญสำเร็จด้วยการให้ทาน
2. ศีลมัย - บุญสำเร็จด้วยการรักษาศีล
3. ภาวนามัย - บุญสำเร็จด้วยการเจริญภาวนา |
|---|
จทุกกะ คือ หมวด 4 มี 9 หัวข้อเรื่อง
 1. วุฑฒิธรรม ๔ (ธรรมเป็นเครื่องเจริญ)1. คบคนดี
2. ฟังธรรม ฟังสิ่งที่ถูกต้อง
3. คิดอย่างแยบคาย
4. ปฏิบัติธรรมสมควรแก่ธรรม | 2.ปธาน ๔ (ความเพียร ๔ อย่าง)1. เพียรระวังไม่ให้บาปเกิด
2. เพียรละบาปที่เกิดขึ้นแล้ว
3. เพียรทำกุศล ให้เกิดขึ้น
4. เพียรรักษากุศลที่เกิดขึ้นแล้ว | 3. ความไม่ประมาทใน ๔ สถาน1. ละกายทุจริต ประพฤติกายสุจริต
๒. ละวจีทุจริต ประพฤติวจีสุจริต
๓. ละมโนทุจริต ประพฤติมโนสุจริต
๔. ละความเห็นผิด ทำความเห็นให้ถูก |
|---|
4. อคติ ๔ (ความล าเอียง ๔ อย่าง)1. ฉันทาคติ ลำเอียงเพราะรัก
2. โทสาคติ ลำเอียงเพราะโกรธ
3. โมหาคติ ลำเลียงเพราะหลง
4. ภยาคติ ลำเอียงเพราะกลัว | 5. สติปัฏฐาน ๔1. พิจารณากายในกาย
2. พิจารณาเวทนาในเวทนา
3. พิจารณาจิตในจิต
4. พิจารณาธรรมในธรรม | 6. อธิษฐานธรรม ๔1. ปัญญา
2. สัจจะ
3. จาคะ
4. อุปสมะ |
|---|
7. พรหมวิหาร ๔1. เมตตา
2. กรุณา
๓. มุทิตา
๔. อุเบกขา | 8. อริยสัจ ๔1. ทกข์
2. สมทัย
3. นิโรธ
4. มรรค | 9. อิทธิบาท ๔1. ฉันทะ
2. วิริยะ
3. จิตตะ
4. วิมังสำ |
|---|
ปัญจกะ คือ หมวด 5 มี 5 หัวข้อเรื่อง
 1. อนันตริยกรรม ๕๑. ฆ่ามารดา
๒. ฆ่าบิดา
๓. ฆ่าพระอรหันต์
๔. ทำร้ายพระพุทธเจ้าจนพระโลหิตห้อ
๕. ทำให้สงฆ์แตกแยกกัน | 2. ธัมมัสสวนานิสงส์ ๕1. ได้ฟังสิ่งที่ยังไม่เคยฟัง
2. เข้าใจสิ่งที่เคยฟังแล้วให้ชัดเจนขึ้น
3. บรรเทาความสงสัยได้
4. บรรเทาความสงสัยได้
5. จิตของผู้ฟังย่อมผ่องใส | 3. อภิณหปัจจเวกขณะ ๕1. เรามีความแก่เป็นธรรมดา
2. เรามีความเจ็บเป็นธรรมดา
3. เรามีความตายเป็นธรรมดา
4. เราจะต้องพลัดพรากจากของรักของชอบใจทั้งสิ้น
5. เรามีกรรมเป็นของตน |
|---|
4.พละ ๕1. สัทธา – ความเชื่อมั่น
2. วิริยะ – ความเพียร
3. สติ – ความระลึกได้
4. สมาธิ -ความตั้งมั่นของจิต
5. ปัญญา – ความรู้รอบ
________________________________________ | 5. ขันธ์ ๕1. รูปขันธ์
2. เวทนาขันธ์
3. สัญญาขันธ์
4. สังขารขันธ์
5. วิญญาณขันธ์ |
|---|
ฉักกะ คือ หมวด 6 มี 2 หัวข้อเรื่อง
 1. คารวะ ๖1. เคารพในพระพุทธเจ้า
2. เคารพในพระธรรม
3. เคารพในพระสงฆ์
4. เคารพในการศึกษาและการฝึกตน
5. เคารพในความไม่ประมาท
6. เคารพในการต้อนรับและการมีน้ำใจต่อผู้อื่น | 2.สาราณิยธรรม 61. เมตตากายกรรม
2. เมตตาวจีกรรม
3. เมตตามโนกรรม
4. แบ่งปันผลประโยชน์ร่วมกัน
5. มีศีลเสมอกัน
6. มีความเห็นร่วมกันในสิ่งที่ถูกต้อง |
|---|
สัตตะ คือ หมวด 7 มี 2 หัวข้อเรื่อง
 1. สัปปุริสธรรม 71. ความเป็นผู้รู้จักเหตุ
2. ความเป็นผู้รู้จักผล
3. ความเป็นผู้รู้จักตน
4. ความเป็นผู้รู้จักประมาณ
5. ความเป็นผู้รู้จักกาลเวลา
6. ความเป็นผู้รู้จักชุมชนและสังคม
7. ความเป็นผู้รู้จักเลือกคบคน | 2. อริยทรัพย์ 71. สัทธา ความเชื่อในสิ่งที่ควรเชื่อ
2. ศีล ความประพฤติเรียบร้อยทางกายและวาจา
3. หิริ ความละอายต่อบาป
4. โอตตัปปะ ความเกรงกลัวต่อผลของบาป
5. พาหุสัจจะ ความเป็นผู้ได้ศึกษาเล่าเรียนมาก
6. จาคะ ความเสียสละและการแบ่งปัน
7. ปัญญา ความรู้รอบและความเข้าใจถูกต้อง |
|---|
อัฏฐะ คือ หมวด 8 มี 1 หัวข้อเรื่อง
 1. โลกธรรม 81. ลาภ – เสื่อมลาภ
2. ยศ - เสื่อมยศ
3. สรรเสริญ - นินทา
4. สุข - ทุกข์ |
|---|
ทสะ คือ หมวด 10 มี 1 หัวข้อเรื่อง
 1. บุญกิริยาวัตถุ 101. ทานมัย (การให้)
2. สีลมัย (การรักษาศีล)
3. ภาวนามัย (การภาวนา)
4. อปจายนมัย (ความอ่อนน้อม)
5. เวยยาวัจจมัย (การช่วยเหลือ)
6. ปัตติทานมัย (แผ่บุญ)
7. ปัตตานุโมทนามัย (อนุโมทนา)
8. ธัมมัสสวนมัย (ฟังธรรม)
9. ธัมมเทสนามัย (แสดงธรรม)
10. ทิฏฐุชุกัมม์ (ทำความเห็นให้ถูก) |
|---|
